Koszt 100 km: uczciwe porównanie benzyny, diesla i LPG

Sama cena litra nie pokazuje, ile naprawdę kosztuje przejechanie 100 km. Decydujące są dwa parametry: rzeczywiste spalanie samochodu oraz cena paliwa. W przypadku LPG trzeba doliczyć benzynę zużywaną podczas rozruchu. Poniższy przykład pokazuje metodę, ale nie jest cennikiem ani rankingiem napędów.

Autor: redakcja Igomania

Wzór na koszt paliwa na 100 km

Podstawowe obliczenie jest proste:

koszt 100 km = spalanie w l/100 km × cena 1 litra paliwa

Jeżeli samochód spala 7 l benzyny na 100 km, a litr kosztuje 6,50 zł, koszt paliwa wynosi 45,50 zł. Najlepiej użyć średniego spalania wyliczonego z kilku tankowań, a nie wyłącznie wartości podawanej przez komputer pokładowy lub producenta.

Dla instalacji gazowej wzór powinien uwzględniać także benzynę:

koszt 100 km na LPG = spalanie LPG × cena LPG + zużycie benzyny × cena benzyny

Zużycie benzyny zależy między innymi od temperatury, długości tras oraz sposobu działania instalacji. Na krótkich odcinkach jego udział może być bardziej odczuwalny, ponieważ silnik częściej rozpoczyna jazdę na benzynie.

Przykładowe założenia pokazują różnicę

Poniższe ceny są wyłącznie założeniami rachunkowymi: 6,50 zł/l benzyny, 6,30 zł/l oleju napędowego i 3,10 zł/l LPG. Nie są aktualnymi średnimi krajowymi ani ofertami konkretnych stacji. Przyjęte spalanie również ma charakter przykładowy.

W tym scenariuszu najniższy koszt paliwa ma LPG, a najwyższy benzyna. Nie oznacza to jednak, że taka kolejność wystąpi w każdym samochodzie. Wynik zmienią inne silniki, masa pojazdu, ruch miejski, prędkość, styl jazdy, temperatura i stan techniczny.

Porównanie jest najbardziej miarodajne, gdy dotyczy samochodów podobnej wielkości i mocy, użytkowanych na zbliżonych trasach. Zestawienie małego diesla jeżdżącego głównie poza miastem z ciężkim autem benzynowym używanym w korkach nie pokazuje przewagi samego paliwa.

LPG zwykle oznacza większe spalanie w litrach

Cena litra LPG jest zazwyczaj niższa od ceny benzyny, lecz samochód na gazie może zużywać więcej litrów na 100 km. Dlatego porównywanie wyłącznie cen widocznych na pylonie stacji prowadzi do błędnych wniosków.

Właściciel auta z LPG powinien osobno zanotować ilość zatankowanego gazu i benzyny oraz przejechany dystans. Koszt benzyny można następnie rozłożyć na kilometry przejechane od poprzedniego tankowania. Pozwala to uwzględnić rozruchy i okresową jazdę na benzynie bez zgadywania.

Średnia krajowa nie jest ceną na najbliższej stacji

Weekly Oil Bulletin Komisji Europejskiej publikuje porównywalne ceny konsumenckie produktów ropopochodnych w państwach Unii Europejskiej, uwzględniające podatki. Do krajowego porównania benzyny i oleju napędowego należy wykorzystać najnowszą tabelę dostępną w dniu wykonywania obliczenia i zapisać datę danych.

Dostarczona informacja źródłowa nie zawiera konkretnych wartości z bieżącej tabeli ani zweryfikowanej średniej ceny LPG, dlatego nie można uczciwie przedstawiać takich kwot jako aktualnych. Cenę LPG trzeba sprawdzić w datowanym, nazwanym źródle albo przyjąć z własnego paragonu.

Nawet opublikowana średnia krajowa nie jest ofertą konkretnej stacji. Lokalna cena może być wyższa lub niższa, dlatego przy planowaniu domowego budżetu najbardziej praktyczne są ceny faktycznie płacone przez kierowcę.

Opłaty drogowe i parkingowe licz osobno

Koszt paliwa lub energii to tylko jedna część wydatków związanych z podróżą. Opłaty za autostrady, parking, prom czy wjazd do określonej strefy warto dodać w osobnej pozycji:

• paliwo na trasie,
• opłaty drogowe,
• parking,
• pozostałe opłaty związane z konkretnym przejazdem.

Nie należy doliczać ich do ceny litra ani spalania, ponieważ utrudniłoby to porównanie napędów. Pełny koszt posiadania samochodu obejmuje ponadto serwis, ubezpieczenie, opony, utratę wartości, a w przypadku LPG także obsługę instalacji. To jednak oddzielny rachunek od kosztu paliwa na 100 km.

Najlepszy wynik dla własnego auta da zestawienie kilku pełnych tankowań. Wystarczy podzielić liczbę zatankowanych litrów przez przejechane kilometry, pomnożyć przez 100, a następnie zastosować podany wzór z rzeczywistą ceną zakupu.

Źródło: Komisja Europejska